(Ukraina har betalt den høgaste prisen eit land kan betale for å verne den europeiske fridomen. Når det totalitære mørket senkar seg over Russland for godt, må det europeiske fellesskapet lyse så sterkt og tydeleg som råd. Det gjer vi berre ved å opne døra til Unionen heilt, og ynskje Ukraina velkomen heim. Alt anna er eit svik mot vår eiga tryggleik. Foto: Øyvind Nondal.)
Dette er ein redaksjonell kommentar.
Det er på tide å leggje bort dei teknokratiske unnskyldningane. Viss eit slått, men hyper-militarisert Russland lukkar seg bak eit nytt, totalitært jarnteppe, er eit ukrainsk EU-medlemskap ikkje lenger eit bistandsprosjekt – det er ein akutt tryggingspolitisk naudsyn.
Det finnes eit farleg sjølvbedrag i dei europeiske hovudstadene. Det er tanken om at berre krigen i Ukraina tek slutt, og Russland vert trekt ut av dei okkuperte områda, så kan vi gradvis vende tilbake til det normale. Vi kan kanskje opne nokre handelskanalar, diskutere nedrusting, og puste ut i trua på at den russiske bjørnen har lært leksa si.
Dette er ein djupt naiv illusjon. Slik det russiske samfunnet og maktapparatet har rigga seg, kjem ikkje eit militært nederlag til å føre til eit demokratisk vårslepp i Moskva. Det kjem til å utløyse ein totalitær krampetrekning.
Når den russiske makteliten vert konfrontert med sitt eige feilgrep, vil dei velje den einaste overlevelsesteknikken dei kjenner: Total isolasjon, stengde digitale grenser, ein permanent, statskontrollert krigsøkonomi og brutale indre utrenskingar. Vi kjem til å få ein nabo i aust som er såra, revansjistisk og ideologisk indoktrinert med ein reindyrka anti-vestleg doktrine. Ein gigantisk, atomvæpna vasallstat under Kina, som hentar sin einaste legitimitet frå ein tilstand av permanent omleiring.
Det er i lyset av denne skremmande røyndomen vi må diskutere Ukraina si framtid.
Viss eit totalitært Russland låser døra og riggar seg for permanent konfrontasjon, vert Ukraina den absolutte frontlina for det europeiske prosjektet. Då har ikkje Europa råd til eit Ukraina som sviv rundt i eit geopolitisk ingenmannsland.
Å halde Ukraina i ein evig ventesal i Brussel, med henvisning til landbrukssubsidier, korrupsjonsindeksar og tekniske direktiv, er strategisk utsynshjelp og politisk uthenging. Sjølvsagt må Ukraina reformere institusjonane sine, og krigen har gjort den oppgåva formidabel. Men EU vart ikkje skapt som eit reknestykke for frihandel; det vart skapt som eit fredsprosjekt for å binde europeiske demokrati saman og hindre totalitarismens frammarsj.
Eit ukrainsk EU-medlemskap er det definitive svaret på den russiske revansjismen. Det er det einaste politiske instrumentet som har nok tyngde til å stabilisere Aust-Europa på lang sikt. Det vil gje ukrainarane den økonomiske ryggrada og det institusjonelle vernet dei treng for å attreise landet sitt som eit levande demokrati, sjølv med ein aggressiv, uføreseieleg nabo berre nokre mil unna.
For Noreg og resten av Europa betyr det totalitære Russland-scenarioet at trugsmålet i aust vert permanent. Det samansette trugsmålet – med sabotasje, hybridåtak, GPS-jamming og cyberkrig – kjem ikkje til å forsvinne med ein fredsavtale. Det kjem til å verte den nye normalen.
I eit slikt hundreår har vi ikkje råd til gråsoner. Viss vi lèt Ukraina segle sin eigen sjø etter at våpna har klovna, risikerer vi ein kronisk ustabil stat på dørstokken vår, sårbar for nye, asymmetriske åtak frå eit Moskva som ikkje har noko å tape.